De Nacht Van De Wansmaak Has Risen From The Grave

Je Brûle De Partout. Het is het eerste dat in me opkomt als ik hoor dat De Nacht Van De Wansmaak weer terug is uit het rijk der doden. De trailer van deze sexy komedie van Jess Franco met genrefavoriet Brigitte Lahaie is onvergetelijk als je hem eenmaal hebt gezien. Het enige dat je ziet is de tekst tegen een rode achtergrond. Soms wordt er ingezoemd op die titel, soms uitgezoemd. Soms komt de titel vanaf links in beeld om er rechts weer uit te verdwijnen, maar altijd hoor je een man vol overgave de film aanbevelen met zinnen als “esclaves au service de toutes les dépravations” en weet vooral de titel eindeloos te herhalen. Dat we alleen maar de tekst in beeld zien wordt ook uitgelegd: “un film qui n’a pas besoin de publicité, c’est pourqoui volontairement nous ne montrons pas d’images de Je Brûle De Partout”. En vanavond zal deze fijne trailer gelukkig weer voorbij komen, onder het kopje klassiekers!

 

    

Ongeveer 50% van de handen in het voor 80% uitverkochte Tuschinski gaat de lucht in als organisator Jan “Mr. Horror” Doense vraagt wie er al eerder een De Nacht Van De Wansmaak heeft meegemaakt. Dat betekent dus dat er 50% Nacht Van De Wansmaak-maagden in de zaal zitten! Ik mag mezelf een oud gediende noemen en hoewel ik de eerste niet heb mee gemaakt was ik aanwezig bij achtereenvolgens The Return Of De Nacht Van De Wansmaak (Alhambra Amsterdam, 3 oktober 1997), De Nacht Van De Wansmaak Strikes Back (Bellevue Cinerama Amsterdam, 23 februari 2001), De Nacht Van De Wansmaak Reloaded (Bellevue Cinerama Amsterdam, 15 februari 2003) en De Nacht Van De Wansmaak The Final Chapter (Filmmuseum Cinerama Amsterdam, 18 november 2006). Gelukkig, zoals het een ‘goede’ horror serie betaamt, was die laatste editie niet zo ‘final’ en maken we ons op voor een ONWAARSCHIJNLIJKE afdaling in de DIEPSTE KROCHTEN van de WERELDCINEMA! 3,5 uur lang nachtelijk vertier in de mooiste zaal van Nederland. Je moet het zien om het niet te geloven!

Zoals gewoonlijk worden de trailers en filmfragmenten onderverdeeld in diverse categorieën en ingeleid door niemand minder dan Mr. Horror himself, die op hilarische en informatieve wijze het publiek in de juiste stemming brengt, waarna de lol om de te volgen fragmenten alleen maar groter is. De toeschouwers laten zich natuurlijk niet onbetuigd en lachen, scanderen (HOER!), juichen en applaudisseren naar hartenlust. Het is alsof we bij een familie reünie zitten, die allang overtijd was.

Via de categorieën en enkele voorbeelden loods ik je door de verrukkelijke avond heen in een wat uitgebreider verslag dan normaal, omdat dit de laatste voorstelling in Nederland was. Belgen die verrast willen worden, leest niet verder!

Allereerst is daar TE GEK VOOR WOORDEN DEEL 1. Een titel die de lading dekt als je de harige ‘bat demons’ in Horror Of The Blood Monsters ziet. Ook beelden van de eerste psychedelische seksfilm genaamd De Dans Der Naakte Heksen en een blik op The Thing With Two Heads, waarin het hoofd van een blanke racist op het lijf van een dikke zwarte man wordt geplaatst.

Dan verder met HOLLANDS GLORIE IN DEN VREEMDE, met o.a. Anton Geesink (!) in de rol van Samson in een verhaal uit de serie Great Leaders Of The Bible: The Story Of Samson. Natuurlijk komt ook het Amerikaanse avontuur van Monique van de Ven voorbij in Stunt Rock, met een promotiefilmpje dat speciaal om haar gemaakt lijkt te zijn en we er ons van mogen overtuigen hoe ze al haar stunts zelf deed!

GROOT, GROTER, GROOTST is de volgende categorie, waarin we via The Giant Spider Invasion terecht komen bij De Nacht Van De Wansmaak favoriet Chesty Morgan in de film Deadly Weapons (dvd’s verkrijgbaar in de foyer!), waarin haar borsten nauwelijks onder het kopje GROOTST passen en ze deze inzet om mannen te smoren tot die niet meer ademen. Met o.m. pornosnor Harry Reems, bekend van Deep Throat. Jan weet ons te melden dat mevrouw Morgan ondertussen 76 is en dagelijks pijnstillers moet nemen tegen de rugpijn…

Het is tijd voor MANNEN IN RUBBER PAKKEN DEEL 1, met o.a. The Green Slime en een ‘monster from a prehistoric planet’ in Gappa, een soort Godzilla film, maar dan met een gemankeerde vogel. De titel van de film nestelt zich in ieder geval goed in je hoofd: Gappa! Ook leuk in de Duitse versie trouwens.

We vervolgen de wonderbaarlijke reis door de krochten van de trailer-trash met DE NATUUR SLAAT TERUG, waarin bijen, regenwormen, mieren alsook naaktslakken het de mens onaangenaam maken. Van Squirm tot The Swarm. Veel plezier valt er te beleven aan de filmtrailers met achtereenvolgens gigantische kippen en konijnen, hoewel Frogs toch wel het hilarische hoogtepunt is, omdat de lieve beestjes eigenlijk niemand kwaad doen, maar men er toch verschrikkelijk onder schijnt te lijden.

Geen avond compleet zonder ‘ploitation’ in de titel: BLAXPLOITATION. Geen BLAXPLOITATION genoemd zonder Fred Williamson te vermelden, met Boss Nigger als fraai voorbeeld. The Human Tornado (spreek uit als Toornaydaaah) doet er echter nog een schep bovenop in de vorm van wildeman Rudy Ray Moore die zich als een orkaan door verschillende vrouwen jaagt, met de onvergetelijke uitspraak “I’ve got a dong as big as King Kong”!  

Geen parels van de wansmaak zonder GREATEST HITS, met zoals vermeld Je Brûle De Partout en ook Messalina Messalina waarvan de titel in het Duits zo veel leuker is: Messalina, Kaiserin Und Hure! Na wat vleselijk vermaak vliegen opeens de koppen in het rond.

Dan is het tijd voor pauze, tijd om vooral veel bier te halen, aldus Jan, zodat we straks klaar zijn voor het hardere werk.

Dat begint dan met GRENSOVERSCHRIJDENDE EXPLOITATION, met Zombi Holocaust oftewel Doctor Butcher M.D., waarbij die afkorting staat voor ‘medical deviate’. Vervolgens wordt ons een ‘orgy of terror’ beloofd in Night Of The Bloody Apes, met veel bloed, tieten en mannen met slechte apenmaskers. Als laatste kunnen we niet heen om een andere De Nacht Van De Wansmaak heldin, namelijk Dyanne Thorne in haar rol als Ilsa. Dit keer een trailer van Ilsa, Harem Keeper of the Oil Sheiks, waarin hare nazi de meest perverse dingen uit haalt in het Midden Oosten. Thorne is ondertussen 70, heeft een eigen website en bestiert een ‘wedding chapel’ in Las Vegas. Wie weet trekt ze op verzoek wel haar Nazi uniform aan als ze je huwelijk bezegelt.

TE GEK VOOR WOORDEN DEEL 2. Dit keer met enkele fragmenten uit El Baron Del Terror, a.k.a. The Brainiac, omdat de trailer deze Mexicaanse film geen recht doet en de daarentegen alleszeggende trailer van The Executioner, waarin twee mannen iedereen neerknallen die ze op hun pad tegen komen. Jan zegt vooral niet te schromen om mee te klappen met het uiterst vrolijke en dus totaal niet bijpassende muziekje dat tijdens de gewelddadige beelden te horen is. Dat laten we ons geen twee keer zeggen. Tick-a-dee, tick-a-day!

Het wordt later en later en dus tijd voor wat diepgang in WARE VERHALEN, ECHTE MENSEN. De shockumentary Let Me Die A Woman verhaalt over transseksuelen. Arie Boomsma eat your heart out! Crippled Masters is een klassieker die onder de naam De Gehandicapte Kung Fu Doders al vóór het ontstaan van De Nacht Van De Wansmaak in De Nacht Van De Rariteiten door Jan Doense’s partner in tenenkrommend vermaak Jan ‘Max Rockatansky’ Verheyen te zien was en sindsdien menig keer voorbij is gekomen. Want ook gehandicapten kunnen worden ingezet voor uitbuiting, nietwaar? Als laatste een nieuwe favoriet genaamd Weng Weng die als geheim agent Double 00 in de film For Your Height Only de echte James Bond het nakijken geeft. Al was het maar omdat 007 hem niet ziet. Weng Weng is namelijk drie turven hoog!!

Het had de categorie van Ilsa kunnen zijn, maar ach, die is multi-inzetbaar, dus op naar FASCINATIE VOOR DE NAZI en het beruchte The Beast In Heat, a.k.a. S.S. Experiment Camp 2, a.k.a. SS Hell Camp (etc.). Een ‘video nasty’ van jewelste waarvan deze trailer slechts het topje van de ijsberg weergeeft en we vanavond dus een uitgebreider voorproefje krijgen, waarin ontklede dames op diverse manieren worden gemarteld uit naam van het Derde Rijk en worden misbruikt door een behoeftige neanderthaler in een kooi. Een triest dieptepunt van deze nacht, merkt Jan op.

Om iets luchtiger te eindigen hebben we MANNEN IN RUBBER PAKKEN DEEL 2 nog tegoed, met de Mighty Gorga, waarin een verschrikkelijke Dinosaurus die er uit ziet als een handpop, de strijd uiteindelijk aangaat met het broertje van King Kong. Het meest idiote pak waar een man in zit komt uit de Godmonster Of Indian Flats. Het vredige dorpje wordt namelijk geteisterd door de verschijning van een soort gemuteerd schaap die loopt alsof hij in zijn broek heeft gepoept, aldus Doense.

Helaas komt aan alles een einde, maar niet voordat we nog een toegift krijgen uit de film The Brainiac, waar de baron van terror zich stiekem tegoed doet aan een lepeltje hersenen. Dan is het echt voorbij, ondertussen half vier ’s nachts en tijd om een bed op te zoeken. Laten we hopen dat we niet weer zeven jaar moeten wachten op zo’n heerlijke nacht vol schaamteloze excessen. Om in de trant van deze avond te blijven: I Want More. 

Witching & Bitching (Las Brujas De Zugarramurdi)

Na een kort intro waarin we de onheilige drie-eenheid tegenkomen in de vorm van oma, moeder en dochter heks knalt de nieuwe film van Álex de la Iglesia er heerlijk in met een zomers tafereel in felle kleuren, waarin de beroving van een pandjeshuis centraal staat en Christus een rol van belang speelt. De bende overvallers neemt de benen richting Frankrijk alwaar de mannen stranden in het dorp Zugarramurdi, dat bekend staat als broedplaats van heksen, enkele eeuwen geleden althans. Nu ja, dat intro was er niet voor niets en al snel staan de criminelen oog in oog met vrouwen die hen niet bepaald goed gezind zijn.

De la Iglesia heeft een aardig oeuvre opgebouwd, met titels als Acción Mutante, El Día De La Bestia, Perdita Durango, Crimen Ferpecto en Balada Triste De Trompeta, die allen geslaagd tot zeer geslaagd te noemen zijn. Witching & Bitching is helaas een wat mindere toevoeging aan dit rijtje. Het is een horror-komedie, met de nadruk op het laatste woord, maar de humor is over het algemeen niet altijd even geslaagd te noemen. Een goed begin is dit keer niet het halve werk, want al gauw ga je je ergeren aan de groep Spanjaarden die woorden als kogels ratelen maar uiteindelijk niet veel (leuks) te zeggen hebben. Na een veel te lange autorit komt dan de confrontatie met de ‘brujas’ en wordt het al snel een overkokende heksenketel vol kolderieke figuren, acties, situaties en conversaties die niet kunnen verhullen dat het maar om een heel karig plotje gaat vol slecht gefundeerde uitkomsten. De keuze om aan het einde veel special effects toe te passen was ook geen beste, want het budget laat het goedkope niveau daarvan doorschemeren.

Ik krijg het gevoel dat de regisseur zich er met dit verhaaltje iets te gemakkelijk vanaf heeft gemaakt en er op geen enkel ander niveau iets substantieels voor in de plaats geeft. De rijke en originele fantasie die de man ten toon spreidt krijgt na het begin nauwelijks vervolg en daardoor zakt de hele boel al snel in elkaar, de grote finale ten spijt. Daar kan zelfs heerlijke heks Eva (Carolina Bang) niets aan veranderen.

Gravity (IMAX 3D)

Ja, daar heb je hem weer. De film heb ik al twee keer gezien en staat nummer 1 in mijn top 10 van 2013 en heeft ondertussen maar liefst zeven Oscars gewonnen. Vandaar dat ik deze kans om hem in her-roulatie en dit keer in een IMAX theater te zien niet aan me voorbij laat gaan.

Voor de recensies van de film zie hier en hier.

Toch ook twee kleine kritische noten. De eerste twee keren waren overdonderend. Bij deze derde keer ga ik op andere dingen letten, die de ervaring iets meer in de weg staan. Niet veel, maar iets. Zo vraag ik me bijvoorbeeld af waarom Matt Kowalski in het luchtledige niet genoeg heeft aan een klein rukje aan zijn kabel door Ryan Stone, om hem de goede kant op te krijgen en hij van haar af blijft zweven. Misschien is er een verklaring voor. Ik weet het niet, maar het zit de primaire ervaring dus een beetje in de weg. Daarnaast had ik meer verwacht van IMAX 3D. Dit is mijn eerste keer, maar het verschil met ‘gewoon’ 3D is mijns inziens niet zo groot. Voor wat betreft het beeld dan, want het geluid was wel beter. Je ziet wel wat de visuele mogelijkheden zijn in een promotie filmpje voor IMAX, waarin er wordt afgeteld en je een fantastische diepte ziet. Misschien ligt het aan de film en is die niet speciaal geschikt voor IMAX. De trailer van The Amazing Spider-Man 2 ziet er namelijk wel erg vet uit.

De film is al uit op DVD/Blu-ray/3D Blu-ray en al weer voor eerst zal ik toch echt kiezen voor die laatste versie, om het over een tijdje nog eens in mijn woonkamer (dunnetjes) te kunnen herbeleven.

Utopia

(1^e seizoen, 6 afleveringen, 60 min, IMDb 8,4)

“This program contains scenes that some viewers may find disturbing and upsetting, scenes of nudity and scenes of violence and strong language throughout”.

Een waarschuwing die niet voor niets in beeld komt, want ik heb het hier niet over dat wanproduct van John de Mol, maar over de Britse serie van Channel 4 waarin het er zeer heftig aan toe gaat. De eerste scène geeft dit mooi weer als twee mannen een stripwinkel binnen komen, vragen waar het manuscript is en waar Jessica Hyde zich bevindt. Ze zien er niet uit als liefhebbers van comics en onverrichter zaken verlaten ze de winkel, een ‘bloody mess’ achterlatend.

Het manuscript is een onuitgegeven deel van een graphic novel die onder aanhangers op het internet een ware cult following kent. Een bonte mix van deze volgers besluit samen te komen en wordt ongewild lijdend voorwerp van een samenzwering die tot op zeer hoge plekken in de regering leidt. Het manuscript is namelijk de sleutel die voor beide zijden van uiterst belang is.

De serie baseert zich op het feit dat niemand veilig is, alle informatie over individuen te verkrijgen is en ook te manipuleren, mocht dat nodig zijn. Het draait om geld, veel geld en wat er op hoog niveau onder de radar blijft en moet blijven, ook al zijn daar gruwelijke methodes voor nodig: “You see, there are lots of grades of hurt we can do to a life. And we have the will to inflict them all”.

We zien hoe ver de groep wil gaan om dit tegen te houden, waarbij hun normale leven totaal overhoop is gegooid. “Adjust or die!”. Maar de groep bestaat uit individuen die stuk voor stuk variabelen zijn die de uitkomst kunnen veranderen. Dat geldt trouwens ook voor de tegenpartij en dat is o.a. wat de serie zo interessant, verrassend, onvoorspelbaar, spannend, ontluisterend en heftig maakt. Voeg daar aan toe de even aparte als intense soundtrack van Cristobal Tapia De Veer, de schitterend wijze van filmen met mooie (long) shots en prachtig spel met (be)licht(ing) en je hebt een top serie, een ingenieuze puzzel die zelf op een ware cult following kan rekenen. Een verborgen parel die niet voor niets zo’n hoge waardering krijgt.

Nog even een speciale vermelding voor Neil Maskell, die ik waarschijnlijk ooit voor het eerst heb gezien in de mooie serie London’s Burning uit de jaren ’90, maar die mij onlangs helemaal inpakte met zijn vertolking in het zeer indrukwekkende Kill List, een film die niet voor niets op nummer drie in mijn top 10 van 2013 staat. Ook in Utopia speelt hij weer super intens, als de meedogenloze en huiveringwekkende speciale agent, c.q. huurmoordenaar die met zijn te dikke pens en te korte leren jack al snoepjes etend een nieuwe dimensie geeft aan het begrip ijskoude killer.

“The best British drama in years?”. Gaat dat zien!

Real Humans

(2^e seizoen, 10 afleveringen, 60 min, IMDb 7,9)

Er is een virus dat Hubots compleet op hol kan laten slaan. Er vallen doden onder de ‘echte mensen’. Er wordt aangeraden om alleen nog downloads uit betrouwbare bron te doen. Ondertussen gaat de zoektocht verder naar de code die de maker David heeft gemaakt, die er voor zorgt dat Hubots hun eigen wil en gedachten hebben, dat ze vrij zijn. De persoonlijkheden van de originele reeds vrije groep komen steeds beter naar voren, ontwikkelen zich en de groep wordt steeds ambivalenter. Er zijn er die zich zien als David’s kinderen, die nooit zullen sterven, die de aarde zullen heersen en de wereld beter zullen begrijpen dan de mensheid ooit heeft gedaan. Er zijn er ook die niets anders willen dan te leven als gewone vrije wezens, gelijk de mens. Het gevoel bij de mensen wordt ook versterkt, waarbij er zelfs bij de jeugd een groepering bestaat die zeer anti Hubot is en acties gaat ondernemen.

Ook dit seizoen zitten er weer mooie vondsten in, zoals de trans humanen, die pro Hubot zijn en zich zelfs kleden en schminken als Hubots. Je hebt de trans human seksuelen, mensen die van de robots houden (waarbij Nederland wordt genoemd als land waar regels hieromtrent zo vrij zijn!). Er is Hubot-vrij voedsel, wat dan op de verpakking staat (zoiets als gluten-vrij) en er bestaan zelfs robot baby’s via Bambitronics. Veel van de actie speelt zich af rond Hub Battle Land, waar je kan paintballen tegen Hubots, die zo zijn geprogrammeerd dat ze pijn voelen en angst hebben, wat het eng realistisch maakt.

Natuurlijk zijn er wat links te maken naar al bestaande dingen, zoals het idee van de über-robot die superieur is aan de mens en dat zelf weet (Blade Runner), de jeugdige anti beweging met hun geruite blouses en bretels (Hitler Jugend) en de niets ontziende sexy strakke slanke blonde Hubot die recht op haar doel af gaat (Terminator 3). Toch leidt dit niet af van al het moois en doordachts dat de serie verder te bieden heeft.  

Binnen het spannende verhaal komen er ethische kwesties aan de orde, zoals de vraag of een Hubot een betere moeder kan zijn voor een echte baby dan haar echte moeder en de mogelijkheid om iemands wezen voor eeuwig verder te laten leven in een robot. Interessante ideeën in een serie, die voorlopig nog niet ten einde is en nog lang niet verveeld. 

We Are The Best!

Een voorpremière in Eye in de aanwezigheid van regisseur Lukas Moodysson. De directrice van Eye neemt het woord ter introductie. Mooie aanleiding voor de Zweedse film die hier gedraaid gaat worden is het feit dat dit jaar ‘400 years of friendship’ wordt gevierd tussen Zweden en Nederland (waarbij die ‘friendship’ officieel ‘diplomatic relations’ heet kwam ik achter). Moodysson krijgt na een applaus het woord en vraagt het publiek om geen hoge verwachtingen te hebben zodat we na afloop positief zullen zijn over zijn film. Dat maakt de Q&A na afloop voor hem wat gemakkelijker.

Stockholm 1982. Bobo en Klara zijn rond de dertien jaar en ergeren zich mateloos aan hun ouders, klasgenootjes, leraren, discomuziek en wat al niet meer. Ze zijn buitenbeentjes, recalcitrant, sociaal bewogen, serieus, speels… PUNK! Ze zien er anders uit dan hun leeftijdsgenoten en trekken zich niets aan van al het commentaar dat ze krijgen. Als ze een keer in het plaatselijke buurthuis de kans nemen om in de oefenruimte muziek te maken, hebben ze al snel de smaak te pakken. De frustraties in de gymzaal (op school) en thuis verwoorden ze al gauw in de tekst van een song als ze “ik haat sport” en “aborteer alle ouders” schreeuwen terwijl ze lukraak de bas en drums onder handen nemen. Al gauw voegen ze een outcast van de andere kant van het schoolspectrum toe genaamd Hedvig, een Christen die zeer goed klassiek gitaar kan spelen en zich door haar positie en het overdonderende enthousiasme van vooral Klara al gauw gewonnen geeft en de andere meiden de basisprincipes van instrumentbeheersing bijbrengt. Het vriendentrio maakt zich op voor een optreden, ondanks de hobbels die ze op hun pad tegen zullen komen.

Dat Moodysson fantastische resultaten krijgt van kinderen in zijn films moge duidelijk zijn als je naar Fucking Åmål en het magistrale Lilja 4-ever kijkt. In het op de graphic novel van zijn vrouw gebaseerde We Are The Best! is dat niet anders. Klara is de vondst van deze film. Explosief, overrompelend en uitermate energiek. Bobo is wat gematigder, serieus en heeft wat moeite met haar eigenwaarde. Hedvig is ingetogen, in zichzelf gekeerd en vermijd conflicten. Alles draait om het trio. We zien wel korte impressies van school, vriendjes en ouders, maar het gaat om hoe de meiden zichzelf staande houden, ondanks de omstandigheden. En dat doen ze fantastisch. Innemend, speels, jeugdig, onbevangen, puur en heerlijk enthousiast. Het trio is soms een kakofonie van ideeën en emoties, die alle kanten op gaan, maar vooral heel erg in het moment zijn, waardoor de dagopbrengst voor de zo gewilde elektrische gitaar direct op gaat aan grote hoeveelheden snoep.

Persoonlijk spreekt de jeugdige eigenzinnigheid van de jonge meiden me enorm aan. Je niet conformeren naar wat de algemene norm is, wat hoort, maar je eigen gevoel volgen, jezelf niet verloochenen ondanks de druk van buitenaf. Herkenbaar. Eigenzinnigheid die overigens niemand kwaad doet. Moodysson maakt je er met deze film op heerlijke en positieve wijze (weer) deel van.

Na afloop begint Ronald Ockhuysen met het stellen van wat vragen aan de regisseur. Moodysson vertelt dat het belangrijkste dat hij op de set kan doen is een goed gevoel creëren door de acteurs in ieder geval goed te verzorgen qua eten en drinken. Het snoep op vrijdag was iets waar de meisjes altijd naar uit keken. Voor wat betreft hun uiterlijk hadden ze weinig problemen met het afknippen van hun haar. Na afloop was het wat moelijker, omdat ze niet langer dat karakter waren, maar nog wel dat kapsel hadden. Het was sowieso na afloop moeilijk voor de meisjes om hun gewone leven weer op te pakken. De regisseur vertelt verder dat hij na een wat depressieve periode waarin hij enkele neerslachtige boeken schreef nu eens iets positiefs, blij en energieks wilde maken.  

Er volgen vragen uit het publiek. Hoe punk was hij in 1982? In die tijd was hij van dezelfde leeftijd als de meisjes in de film. Van alle drie de meiden zit er ook iets in hem, maar het grote verschil is geografisch. Hij is opgegroeid op het platteland en de meiden (net als zijn vrouw die dus de basis legde in haar grafische roman) komen uit de stad. Hij is een stuk minder stoer dan zijn vrouw en de meisjes! Er volgt een vraag over hoe het was om met de kinderen te werken. Van al zijn films was dit de leukste om te maken. Op de set probeerde hij een zo veilig mogelijke omgeving te scheppen, waardoor er vrijheid ontstond om te experimenteren en waarbij het geen probleem was om te falen. Een speelse sfeer van waaruit mooie dingen ontstonden. Heel belangrijk voor de identiteit van de meisjes was het uitzoeken van hun kleding, die er niet voor diende om jongens te behagen, maar om stoer te zijn.

Ockhuysen neemt het even over met de vraag hoe hij zichzelf ziet. Schrijver, poëet, regisseur, kunstenaar… Moodysson legt uit dat hij zichzelf het liefste als schrijver ziet, maar daar minder talent voor heeft dan regisseren. Er volgen nog wat laatste vragen uit het publiek en de eerste kleine kritische noten volgen. Waarom hij het onderwerp in de film zo heeft geromantiseerd. Hij schiet in beleefde verdediging, ziet dit zelf niet zo, maar ieder mag zijn eigen mening hebben. Iemand anders (die lange tijd in Zweden heeft gewoond) valt hem in dezelfde lijn aan op de wijze waarop de punk wordt verbeeld en dat er geen plek is voor hoe het er in de underground scene in de buitenwijk aan toe ging. Moodysson repliceert met een quote van een Poolse medewerker aan zijn film, dat iedereen zijn eigen film wil maken. Het zijn keuzes en hij maakte het hoe hij het voelde. Een dame op de voorste rij van de zaal duwt de regisseur nog even een hart onder de riem als ze hem vertelt dat ze uit Zweden komt, toevallig uit die buitenwijk waar de meisjes hun optreden doen en ze vindt het geweldig gedaan.

Ik sluit me daar geheel bij aan.  

Her

Theodore Twombly (Joaquin Phoenix) werkt voor www.beautifulhandwrittenletters.com, waar hij vanachter zijn bureau brieven inspreekt die de computer in een mooi handschrift noteert en uiteindelijk print op het juiste papier passend bij de inhoud en het doel van de woorden. Het zijn brieven geschreven uit naam van mensen die zelf de woorden niet kunnen vinden, of er misschien gewoon te lui voor zijn. ‘Handgeschreven’ uit de computer. Theodore doet dit al jaren, is goed in zijn werk en kent sommige klanten door en door. Het komt zelfs voor dat hij beide kanten van de correspondentie voor zijn rekening neemt…

Theodore ligt in scheiding met zijn jeugdliefde, is een beetje nerdig, maar krijgt als hij dat wil nog wel aandacht van leuke vrouwen. Toch besluit hij in te gaan op een advertentie waarin OS1 wordt aanbevolen. Dit Operating System is intuïtief, heeft een zelflerend vermogen en wordt compleet afgestemd op de geïnteresseerde klant in kwestie. Het is nog wat onwennig in het begin, praten met een computerprogramma (ook al heeft ze de heerlijke stem van Scarlett Johansson), maar ze reageert en anticipeert als een echt mens, met echte gevoelens, zo lijkt het. Theodore en Samantha (zoals het programma zichzelf heeft genoemd) leggen al gauw hun ziel, c.q. bits bloot. Er ontstaat een serieuze relatie met dezelfde valkuilen als een normale (intermenselijke) relatie alleen is de vorm dit keer iets anders. Vooral jaloezie gaat een rol spelen, vanuit haar, waar ze al gauw een bizarre oplossing voor vindt en later vanuit hem waaruit de ontknoping zal volgen.

De film geeft een geloofwaardige visie op de niet eens zo verre toekomst (waar ze dan wel retro gekleed gaan), waarin mensen nog vaker in hun eigen virtuele wereldje verkeren en iedereen voornamelijk individueel bezig is. Alsof men in aparte cocons door het leven gaat. Hoewel het begin van Her iets compacter had gekund, volgt er af en toe een mooie nieuwe invalshoek die het op zich al mooie basisgegeven uitdiept en vooral veel vragen in je hoofd op laat borrelen. Hoeveel liefde kun je geven, opnemen, delen? Hoe bijzonder ben ik? Wat is echt, wat is geprogrammeerd en wat maak je er in je hoofd van? Is de weg die we ingaan wel de goede? Het wordt liefdevol en met humor (eigenwijs mannetje in een game) behandeld.

Je moet er in mee kunnen gaan dat een computer programma gevoelens kan hebben en ontwikkelt. Dan blijft alsnog de vraag in hoeverre die gevoelens echt zijn en niet gekopieerd uit wat het systeem uit waarneming heeft geleerd. Maar mensen kunnen ook emoties veinzen… Je gaat er in mee dat Theodore het als ‘echt’ ervaart, evenals Samantha, waarmee je als kijker weer terug komt bij de vraag: wat is echt? In hoeverre willen we ons laten bedonderen? Hoe erg is dat?

De film biedt geen antwoorden, maar een hoop stof tot nadenken.